Sprzęt fotograficzny

PORADNIK: Obiektywy dla amatorów i początkujących

Pamiętając o tym, że zdjęcie na ogół może być na tyle dobre na ile dobry mamy obiektyw, większą wagę przykładajmy do wyboru obiektywu niż korpusu. Na początku „fotograficznej drogi” z reguły nikt nie wie co będzie fotografować. Trudno jest zatem od razu wybrać obiektyw najlepszy z możliwych. Producenci doskonale wiedząc, że większość klientów nie wie jaki obiektyw mają kupić, dokładają do korpusu jakieś „szkło”. W ten sposób powstają zestawy (czyli KIT) korpus plus obiektyw. Bardzo często w takim „kitowym zestawie” dołączany jest byle jak obiektyw (ciemny i obarczony wieloma wadami) ale … tani. Zaletą taniego (KITowego) obiektywu jest możliwość robienia jakichkolwiek zdjęć np. podczas treningu związanego z poznawaniem korpusu (układ klawiszy, funkcja itp.). W tym czasie można zastanowić się nad tym co chcemy niedawno kupionym aparatem fotografować by potem wybrać konkretny obiektyw. KIT ma jeszcze jeden mały plusik – niewielką wagę. Może się nam jednak zdarzyć, że po przymknięciu takiego obiektywu do przysłony rzędu f8-f11 (czyli wartości w których obiektywy posiadają z reguły najwyższą rozdzielczość) obraz nie jest wcale taki zły. Ostrość obiektywu to nie jedyny jego parametr. Obraz na zdjęciu to również kontrast i kolory, a te już bezpośrednio zależą od klasy obiektywu. Odblaski które powstają po skierowaniu obiektywu pod słonce oraz nieprecyzyjny autofokus to kolejne z największych wad obiektywów KITowych.


WIĘKSZOŚĆ początkujących fotoamatorów zadowoli się obiektywem o ogniskowej w zakresie 24-105 mm – dla pełnej klatki (lub zbliżonym) i dającym ostry obraz przy przesłonie (f) 4. Takim obiektywem można sfotografować większość popularnych tematów w fotografii podróżniczej oraz tych w domu. Jeżeli nasz aparat jest cyfrową lustrzanką o matrycy APS-C (jej wielkość ma rozmiar ok. 22 mm x 15 mm, czyli jest w zależności od producenta,  1.5-1.6 raza mniejszy od klatki małoobrazkowego negatywu mającego rozmiar 36 mm x 24 mm) będzie to ogniskowa w zakresie 16-70 mm (po przeliczeniu otrzymujemy ekwiwalent ogniskowej 24-105).
Raczej nie warto kupować obiektywu o ogniskowej  np. 18-200 mm. Na pozór idealne rozwiązanie nie jest korzystne z punktu widzenia jakości obrazu. W takim obiektywie mogą występować duże wady optyczne układu o tak odległych ogniskowych.

ZAPRENUMERUJ BEZPŁATNY E-MAGAZYN FOTOGEA.com

Idealne w fotografii podróżniczej jest skompletowanie następującego zestawu obiektywów (oczywiście nie od razu):
:: podstawowy zoom o ogniskowej 24-105 mm
:: szeroki kąt 17-35 mm
:: zoom długoogniskowy 70-300 mm
:: obiektyw portretowy stałoogniskowy 50 mm
(wszystkie przeliczniki dla pełnej klatki. Takie obiektywy występują z różnym światłem i generalnie te jaśniejsze będą lepsze)

Każdy z producentów (np. Nikon, Canon, Pentax, Sony, Olympus) ma opracowane różne obiektywy do swoich korpusów. Jednak producenci niezależni (Sigma, Tokina i Tamron) mają także swoje propozycje (bardzo często nie są gorsze pod względem technicznym a ciekawsze pod względem cenowym). Generalnie kupując obiektyw należy sprawdzić czy wybraliśmy model pasujący do naszej lustrzanki i czy po jego zastosowaniu będą działały oczekiwane przez nas funkcje np. auto focus – AF.
Cyfrowych lustrzanki małoobrazkowe dostępne na rynku korzystają z następujących typów mocowania:
:: Canon – EF, EF-S
:: Nikon, Fujifilm – F
:: Olympus, Panasonic,
Leica – System 4/3
:: Pentax, Samsung – Pentax K, KAF, KAF2
:: Sony – α (Alfa), Konica-Minolta
:: Sigma – Sigma

Olympus, Pentax oraz Sony stosują stabilizacje w korpusie, czyli po podpięciu do body dowolnego (ale pasującego do systemu!) obiektywu, jesteśmy w stanie wykonać nie poruszone zdjęcie przy znacznie gorszych warunkach oświetleniowych – mówiąc w skrócie tam gdzie jest ciemniej.. i to bez konieczności korzystania z lampy błyskowej czy tez stosowania wysokich czułości, które oczywiście pogarszają jakość obrazu. Pozostałe marki opierają się na systemach stabilizacji w optyce (oznaczenia IS dla obiektywów Canona, oraz VR dla Nikona).

Nie należy jednak ulęgać magii stabilizacji, bez względu na sposób jej realizowania (najlepszym systemem stabilizacji jest solidny statyw). Pomimo zalet, nie jest ona ostatecznym i idealnym lekarstwem na brak światła. Może nam się udać wykonać nie poruszone zdjęcia z ręki przy czasie migawki 1/15sekundy lub dłuższym, ale jeśli w kadrze odbywał się ruch jakiegokolwiek obiektu, to pomimo zastosowanej stabilizacji obiekt ten będzie poruszony. Musimy pamiętać, że stabilizacja działa na aparat, a nie na fotografowana scenę.

Jeśli mamy wybór: obiektyw jaśniejszy kontra obiektyw ze stabilizacja, zawsze wybierajmy ten z tzw. lepszym światłem. Nie dość ze pozwoli nam na zabawę z mała głębią ostrości (jakiś to ważny element kreacji fotografii) to mają one po prostu lepsza jakość obrazu. Wady jasnych obiektywów to ich cena, oraz waga i gabaryty, które są znacznie większe niż standardowych obiektywów.

W naszym poradniku skupimy się bardziej na omówieniu obiektywów do użycia z korpusami niepełnoklatkowymi ponieważ na zakup takiego sprzętu najczęściej decydują się amatorzy.

ZAPRENUMERUJ BEZPŁATNY E-MAGAZYN FOTOGEA.com

PENTAX Proste zadanie będą miały osoby kupujące korpus Pentaxa (np. k7 , kx, k10D, k20D lub k200D). Dodawany za małe pieniądze do korpusu Pentax smc DA 18-55 mm f/3.5-5.6 AL II jest najlepszym z kitów. Jednak jeżeli im to nie odpowiada to pod ręką mają dużo droższy DA 17-70 mm f/4.0 AL [IF] SDM a jako tańszy (i tylko niewiele gorszy od oryginalnego) Sigma 17-70 mm f/2.8-4.0 DC Macro OS HSM, jest droższa od opisywanego obok modelu ale nadal stanowi ciekawy zamiennik kitowego zooma).
Jako szeroki kąt warto polecić sigmę 10-20/4-5.6 EX DC lub nowszy Sigma 10-20 mm f/3.5 EX DC HSM (zresztą te dwa dobre obiektywy są produkowane także z mocowaniami do korpusów Sigma, Canon, Minolta, Pentax, Nikon (D) i Systemu 4/3 (m.in. Olympus).
Z obiektywów długoogniskowych amatorzy mają do wyboru stosunkowo tanie m.in. Pentax SMC-DA 50-200 mm F4-5.6 ED i Pentax SMC-DA 55-300 mm F4-5.8 ED. Jednak nie są one dobrej jakości (tak pod względem wykonania jak i obrazu). Odeślemy zatem do Sigmy 70-300mm f/4-5.6 DG APO Macro, nieco tylko droższej ale znacznie lepszej.
Warto w tym miejscu zauważyć, że nabywcy korpusów lustrzanek Pentaxa i Sony, dzięki stabilizacji matrycy mają do dyspozycji pokaźny arsenał starych obiektywów Pentaxa i Minolty (Sony wykupiła dział lustrzanek od tego koncernu). Niektóre to prawdziwe rarytasy za stosunkową niewielka cenę.

NIKON Osoby kupujące korpus Nikona będą musiały uważać przy zakupie tanich i prostych modeli. Najtańsze nikonowskie lustrzanki nie maja własnych silników do napędzania AF a co za tym idzie…trzeba dokupić obiektywy właśnie takie z silnikiem jeżeli chcemy aby pracował w nich AF.
Nikonowi nie brakuje zamienników obiektywu kitowego. Oczywiście najlepszym z nich jest Nikkor 17-55 mm f/2,8, jeśli jednak ktoś nie dysponuje tak dużym budżetem, może wybierać między modelami Nikkor 18-70mm f/3,5-4,5 wydaje się być najkorzystniejszy (już nie produkowany), Nikkor 18-135mm f/3,5-5. Do tego grona dołącza AF-S DX Nikkor 16-85mm f/3.5-5.6G ED VR (w tej chwili najlepszy amatorski obiektyw Nikona) oraz popularny Nikon Nikkor AF-S DX 18-105 mm f/3.5-5.6 VR ED.
W propozycjach zooma szerokokątnego firmowe są dosyć drogie Nikkor 12-24mm f/4. AF-S Nikkora 14-24 mm F2.8G ED lub także droga Sigma 12-24 mm F4.5-5.6 EX DG Aspherical HSM. W takiej sytuacji fotoamatorów odeślemy do Sigma 10-20 4-5.6 EX  lub Sigma 10-20 mm f/3.5 EX DC HSM tym bardziej, że będą one wyposażone w silnik HSM.
W przypadku obiektywu długoogniskowego warto się zastanowić pomiędzy Nikkor 70-300 VR f/4.5-5.6 lub starszym znacznie tańszym G-Nikkor 70-300 mm (bez stabilizacji) oraz oczywiście Sigmą 70-300mm f/4-5.6 DG APO Macro,
CANON Zaczniemy od szerokokątnych obiektywów do Canona dla matrycy niepełno klatkowej, najlepszym wyborem pod względem cena do jakości będzie sigma Sigma 10-20mm f/4-5.6 EX DC HSM lub  Sigma 10-20 mm f/3.5 EX DC HSM, można pokusić się o zakup Canona EF-S 10-22 mm f/3.5-4.5 USM. Jest nieco lepszy optycznie. Jednak to większy wydatek, w cenie zbliżonej do Sigmy mamy także obiektyw Tokina AT-X 124 12-24 mm f/4 PRO DX jednak jest nieco gorszy optycznie. W kolejnym zakresie ogniskowych – tak zwanych przez nas uniwersalnych kandydatem do zakupu będzie Canon 17-40 mmF/4 L USM chwalony zarówno przez użytkowników systemu Canona, jak również dobrze prezentujący się w testach. Oprócz świetnej jakości optycznej, jest on niemal nie do zdarcia mechanicznie, posiada bezgłośny (dosłownie) silnik AF który bardzo szybko i precyzyjnie ustawia ostrość. Świetny wybór do fotografii w plenerze, gdyż obiektyw posiada uszczelnienia na niekorzystne warunki atmosferyczne. Warto się jednak zastanowić czy na początek, gdy nie jesteśmy jeszcze zdecydowani co tak naprawdę chcemy fotografować czy nie bardziej uniwersalny okaże się zakup sigmy Sigma 17-70mm f/2.8-4.0 w cenie około połowy niższej. Canonowski Canon EF-S 17-85mm f/4-5.6 nie jest najlepszy pod względem jakości obrazu ale EF-S 15-85/3.5-5.6 USM IS jest w tej chwili najlepsze szklo o tak uniwersalnym zakresie jakie mozna podpiac do Canona Jako kolejny model czyli zoom długoogniskowy na pewno pod względem jakości wykonania i obrazu wart uwagi będzie Canon EF 70-200mm f/4 na allegro można znaleźć używany w dobrym stanie. Nie każdego jednak stać na taki wydatek zatem należy zastanowić się nad zakupem Sigmy 70-300mm f/4-5.6 DG APO Macro, ponieważ znów Sigma okazuje się lepszym zakupem niż Canon EF 75-300mm f/4-5.6. Podsumowując bardzo krótki przegląd optyki do Canona niestety nie jest on systemem dbającym o amatora ponieważ dopiero obiektywy z wyższej półki są dobre jakościowo. Zakup takich szkieł wiąże się z dużym ubytkiem w portfelu. Niektórzy twierdza, ze canonowskie 17-40L oraz 70-200L to najlepszy pod względem jakości optycznej oraz niezawodności sprzęt dla zarówno amatorów jak i osób zajmujących się fotografia bardziej „poważnie”. A gdy do tego dodać stałoogniskowa 50’tke 1.8 lub 1.4 mamy zestaw do wszystkiego.

SONY Użytkownicy amatorskich lustrzanek firmy Sony mają świetny wybór wśród obiektywów o ogniskowych najbardziej uniwersalnych czyli o zakresie 24-105 mm dla pełnej klatki. Zaczynając jednak od szerokiego kąta znów okazuje się że polecanym obiektywem jest Sigma 10-20 mm f/4-5.6 EX DC lub Sigma 10-20 mm f/3.5 EX DC HSM, ponieważ obiektyw Sony 11-18 mm f/4.5-5.6 ustępuje Sigmie pod względem wykonania i jakości obrazu. W kolejnym przedziale zakresu ogniskowych najlepszym obiektywem o takim zakresie jest Zeiss 16-80 mm/3.5-4.5, obiektyw sprawdzony w różnych warunkach właściwie jego jedyną wadą jest winietowanie, ale wadą nie tak widoczną jak sugerują testy i na pewno nie można się zgodzić ze stwierdzeniem że występuję ona w całym zakresie ogniskowych oraz w każdych warunkach. Warty uwagi w tym przedziale ze względu na charakteryzujący się bardzo dobrym stosunkiem jakości do ceny jest obiektyw Sigmy 17-70mm f/2.8-4.0 oraz model Sony o jeszcze bardziej uniwersalnych parametrach 16-105 mm f/3.5-5.6 nieco tańszy od Zeissa oraz ustępujący Zeissowi 16-80 mm f/3.5-4.5 jakością obrazu. Wybierając zoom długoogniskowy na pewno dobrym zakupem będzie obecnie wprowadzony do sprzedaży Sony 70-300mm f/4,5-5,6G SSM, jeśli jednak brakuje nam już pieniędzy po zakupie korpusu znów warto sięgnąć po trzy razy tańszej Sigmy 70-300mm f/4-5.6 DG APO Macro, która lepiej sobie radzi niż model Sony 75-300mm f/4.5-5.6 o podobnej cenie do Sigmy. Warto także zauważyć, że kitowy obiektyw Sony 18-70 sprzedawany z korpusami zupełnie nieźle wypada w testach.

OLYMPUS Warto pamiętać, że to przedstawiciel Systemu 4/3 i ma matrycę dwukrotnie mniejszą od małoobrazkowej klatki, dlatego jego ogniskowe mnożymy X2. W przypadku Olympusa oferta jest wyraźnie podzielona na trzy segmenty – amatorski, półprofesjonalny i profesjonalny. Drugi i trzeci wyróżniają się wysoką jakością wykonania, dużymi otworami względnymi (czyli jasnością), wykorzystaniem drogich rodzajów szkła, silnikami oraz uszczelnieniem obudowany. Te drugie i trzecie są z reguły znacznie droższe od podstawowych modeli.
Standardowym zoomem sprzedawanym w zestawie jest najczęściej ZUIKO DIGITAL ED 14-42mm 1:3.5-5.6. Jest to tani podstawowy zoomm, który osiąga bardzo przyzwoite wyniki w testach. Podobnie jak Olympus Zuiko Digital ED 12-60 mm f/2.8-4.0 SWD. W przypadku zomów szerokokątnych Olympus ma do zaproponowania ZUIKO DIGITAL 11-22 mm 1:2.8-3.5 (po przeliczeniu 22-42 mm dla pełnej klatki to dosyć niewiele kiedy inni użytkownicy np. Sony mogą sięgnąć po ogniskowe np. od 15 mm – Sigma 10-20). Cena tego obiektywu jest zbliżona do Sigmy. O wiele droższą propozycją jest naprawdę szeroki ZUIKO DIGITAL 7-14 f/4. Długie zoomy Zuiko Digital 40-150 mm f/3.5-4.5 EZ tani i w miarę dobry solidniej wykonany i jaśniejszy niż jego młodszy brat. Amatorzy będą mieli jeszcze do dyspozycji Zuiko Digital ED 70-300mm 1:4.0-5.6… i niestety niewiele więcej… bo np. ZD 90-250 f/2.8, a jego do amatorskich obiektywów, na pewno, zaliczyć nie można.

Miłośnicy fotografii portretowej powinni sięgnąć po jasne obiektywach stało ogniskowe np. 50 mm 1,4 lub 1,8. Natomiast wszyscy zwolennicy ostrych zdjęć niech się zainteresują stałoogniskowymi Sigmami np. 20/1.8, 35/1.4 czy 50/1.4  będącymi dobrą alternatywę dla firmowych obiektywów.

Piotr Czechowski
http://www.piotrczechowski.pl
Grzegorz Niemyjski
http://www.fotonurt.pl
Marek Waśkiel
http://www.waskiel.pl

Poszukujesz więcej wiedzy o fotografii zaprenumeruj bezpłatny miesięcznik FotoGeA.com:

ZAPRENUMERUJ BEZPŁATNY E-MAGAZYN FOTOGEA.com

To także może ci się spodobać

  • Kriss
    25 maja 2010 o 13:35

    Sigma 10-20 mm f/3.5 EX DC HSM – jest optycznie lapsza od Canona EF-S 10-22 mm f/3.5-4.5

    A w temacie szerokokątnych obiektywów najlepiej spisuje się niewspomniana Tokina AT-X 116 PRO DX AF 11-16 mm f/2.8

    Pozdrawiam
    Kriss
    ===================
    http://www.artsdesign.pl

  • anit
    24 sierpnia 2012 o 12:09

    Obiektyw SIGMA 70-300/4-5.6 APO DG Macro bedzie dobrze pracował z lustrzanką nikon d3000?

  • Patryk
    26 sierpnia 2013 o 12:42

    Do Nikona bardziej polecał bym zoom AF-S DX Nikkor 55-300mm f/4.5-5.6G ED VR. Na pewno lepszy od starszego Nikona 70-300 i Sigmy. Optycznie podobny do nowego Nikkora 70-300 VR f/4.5-5.6, wykonanie może trochę gorsze i wolniejszy AF ale za tą cenę zdecydowanie najlepszy.